Siew jest jednym z tych etapów produkcji, których nie można później skorygować. Jeśli nasiona zostaną wysiane zbyt głęboko, w niewłaściwym terminie lub w nadmiernej obsadzie, możliwości naprawienia błędów są bardzo ograniczone. Dlatego prawidłowe przygotowanie do siewu powinno obejmować nie tylko wybór odmiany, ale również ocenę jakości materiału siewnego, określenie terminu i obsady oraz właściwe ustawienie siewnika – a w tym artykule przedstawiamy jego najważniejsze parametry.

Dlaczego warto postawić na kwalifikowany materiał siewny?

W przypadku kwalifikowanego materiału siewnego rolnik otrzymuje nasiona o określonych i kontrolowanych parametrach. Dotyczy to m.in.:

• zdolności i siły kiełkowania,
• czystości materiału,
• masy tysiąca nasion (MTZ),
• zdrowotności oraz zastosowanej zaprawy.

W przypadku nasion przygotowanych we własnym gospodarstwie takich parametrów często nie znamy z wystarczającą dokładnością. COBORU wskazuje kwalifikowany materiał siewny oraz właściwy dobór odmiany jako istotne elementy nowoczesnej technologii produkcji roślinnej.

Co daje kontrola parametrów nasion?

Wysoka jakość materiału siewnego pozwala znacznie precyzyjniej zaplanować obsadę. Znając MTZ i zdolność kiełkowania, można obliczyć rzeczywistą ilość nasion potrzebną do uzyskania założonej liczby roślin na metrze kwadratowym. Wysiewanie stałej liczby kilogramów na hektar nie oznacza przecież takiej samej liczby ziaren. Dane COBORU pokazują, że MTZ i zdolność kiełkowania wyraźnie różnią się między odmianami, a nawet między sezonami.
Nasiona kwalifikowane są przygotowywane z uwzględnieniem ochrony przed patogenami – dzięki temu roślina ma lepsze warunki do rozpoczęcia wzrostu już od pierwszych dni po siewie. W praktyce zboża wysiewane z kwalifikowanego materiału siewnego często dają wyższy plon niż plantacje zakładane z własnych nasion, a różnica może sięgać około 0,5 – 1 t/ha. Nie jest to jednak gwarantowany efekt – o wyniku decydują również odmiana, stanowisko, nawożenie, ochrona i przebieg pogody.

Termin siewu – dlaczego nie zawsze warto się spieszyć?

Termin siewu powinien być dopasowany do gatunku, odmiany, regionu i warunków panujących na polu. Zbyt wczesny siew zbóż ozimych może powodować nadmiernie intensywny rozwój roślin jesienią. Mocno rozkrzewiony i zagęszczony łan jest bardziej narażony na choroby grzybowe, może również szybciej wykorzystywać dostępny azot.
Wcześniejsze pojawienie się roślin na polu zwiększa ponadto czas, w którym mogą zostać zasiedlone przez mszyce przenoszące wirusy, w tym wirusa żółtej karłowatości jęczmienia (BYDV) – którego ryzyko wzrasta przy zbyt wczesnym siewie ozimin. Długie i ciepłe okresy jesienią mogą sprzyjać zarówno wzrostowi roślin, jak i aktywności mszyc.

Na czym polega prawidłowa obsada nasion?

Termin siewu bezpośrednio wpływa na zalecaną obsadę. Do obliczenia ilości wysiewu wykorzystuje się MTZ, planowaną obsadę oraz zdolność kiełkowania, poprzez wzór:

• ilość wysiewu [kg/ha] = MTZ [g] × obsada [szt./m²]  / zdolność kiełkowania [%],

Przykładowo, przy MTZ wynoszącym 45 g, planowanej obsadzie 350 ziaren/m² i zdolności kiełkowania 95% otrzymujemy około 166 kg materiału siewnego na hektar. Nie należy natomiast zwiększać obsady „na wszelki wypadek” – nadmiernie zagęszczony łan może gorzej wykorzystywać wodę i składniki pokarmowe oraz być bardziej podatny na choroby.
Równie ważna jest głębokość umieszczenia nasion. Zbyt płytki siew może powodować problemy z dostępem do wilgoci i nierównomierne wschody, natomiast zbyt głęboki zmusza kiełkujące ziarno do zużycia większej ilości materiałów zapasowych na przebicie się przez warstwę gleby. Głębokość należy zawsze dopasować do:

• gatunku, rodzaju gleby,
• jej wilgotności,
• warunków panujących podczas siewu.

Szczególnej uwagi wymaga tutaj żyto, które źle reaguje na zbyt głębokie umieszczenie ziarna.

Prawidłowy siew zaczyna się przed wjazdem w pole

Dobrze przygotowany siew to połączenie odpowiedniego przygotowania gleby, jakości materiału, właściwego terminu, odpowiedniej obsady i prawidłowej głębokości umieszczenia nasion. Żadnego z tych elementów nie warto podporządkowywać presji czasu. W ofercie Za-Rol dostępny jest szeroki wybór kwalifikowanego materiału siewnego zbóż i innych roślin uprawnych, dzięki czemu można dobrać odmianę odpowiednią do stanowiska, technologii oraz planowanego terminu siewu.